Goede voornemens

Boven de altijd wat rommelige boekenkasten bij de kringloopwinkel hangt in een scheef lijstje een opmerkelijke spreuk van de dichter Goethe:

“Het moet een goed voornemen zijn om iedere dag naar een mooi muziekstuk te luisteren, een goed gedicht te lezen of een fraai schilderij te bekijken. En… een paar ware woorden te spreken!”

Als ik dit voornemen tot het mijne zou maken, dan zou ik nu, in de eerste dagen van het nieuwe jaar, al een eind op streek zijn. Zo ontdek via het prachtige orkestwerk ‘Grace’ de muziek van de Nederlandse componist Joep Franssens. Mystiek, spiritueel, klassiek, maar balancerend op de rand van de popmuziek. Ik dompel mij onder in het universele, in de op toon gezette wereld van schrijvers en filosofen. Zware, maar nieuwsgierig makende kost voor de nu nog lange avonden. Deze muziek vormt een passende omlijsting voor de dromerige, melancholische gedichten van Rainer Maria Rilke. Ik lees en herlees zijn prachtige gedicht ‘Herfstdag’ als ode aan het zinnen strelende jaargetijde waar ikzelf ook zo van hou:

Heer, het is tijd. Het was een grootse zomer.
Leg nu uw schaduw op de zonnewijzers
en laat de wind over de velden komen.

Gebied de vruchten vol te zijn,
verleen hun nog twee zuidelijke dagen,
stuw ze naar de voldragenheid
en jaag de laatste zoetheid in de zware wijn.

Wie nu geen huis heeft, bouwt het ook niet meer,
wie nu alleen is, zal het nog lang blijven,
zal waken, lezen, lange brieven schrijven
en rusteloos de lanen op en neer gaan
als de wind de blaren voort zal drijven.

(vertaling: Peter Verstegen)

Een muziekstuk geluisterd, een gedicht gelezen, rest mij nog een schilderij en wat ware woorden…

In het 1e decennium van de 20e eeuw was Rilke een welgeziene gast bij de ‘Familie’, de schildersgroep in het kunstenaarsdorp Worpswede bij Bremen. In dat landschap van bruin moeras met zijn littekens van de turfwinning, zwart-spiegelende kanalen, fluwelen wolkenluchten en de altijd aanwezige berkenbomen vonden zij hun hemel van machtige stapelwolken en onderdanig, drassig moerasland. Een landschap dat alleen nog een linnen doek zocht. “Weites Land” van Hans am Ende is zo’n schilderij dat op mijn netvlies gebrand staat en altijd weer direct oproepbaar is. Ik zit weer in bus 670 van Bremen terug naar Worpswede. Het landschap trekt aan mij voorbij. Het veenland met zijn witte berkenbosjes en zijn lage horizon En daarboven schildert zich een prachtige wolkenlucht. En weer word ik onweerstaanbaar in am Ende’s schilderij getrokken…

Dit goede voornemen is wel vol te houden denk ik, Goethe is immers niet de eerste de beste. En zo’n kringloopwinkel kan een ware goudmijn zijn. Ik duik dan ook wekelijks tussen de boeken of zoek tussen de platen en cd’s om mijn goede voornemen gestand te doen. Als ik mijn buit binnen heb en voor ik weer huiswaarts keer, hang ik uit dankbaarheid het lijstje met Goethe’s boodschap nog even recht aan de muur…

Cees Sleven © januari 2019

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s