Geld alleen maakt niet gelukkig

“Werken, werken, werken… heel hard werken. En geld verdienen, heel veel geld verdienen. Om de vrouw thuis gelukkig te maken… met geld. Om de kinderen thuis gelukkig te maken… met geld. Om de hond gelukkig te maken… met geld. Om de keuken gelukkig te maken… met geld. Weet je, hoe harder je werkt, hoe meer geld je verdient! Leuk is dat hè?”
Aan het woord is meneer Delg (leuke woordomzetting van “Geld”), een van de merkwaardigste karakters uit het jeugdstuk “Mezelven” van theatermaker Jimmy Deegens. Een rol die mij is toebedeeld in de wetenschap dat Jimmy zijn karakters graag dicht bij zijn spelers wil houden. Wat onmiddellijk bij mij de vraag oproept of ik iets van die meneer Delg zou kunnen hebben. Vooropgesteld: ik heb in ieder geval niet zijn geld! Toen niet, nu niet, nooit niet. En kon ik daarmee dan niet vrouw en kinderen thuis gelukkig maken? En als de geluksmaker dan iets anders zou zijn dan geld alleen? In gedachten ga ik terug langs de tijdlijn van mijn loopbaan, naar dat eerste begin toen wij als jong getrouwd stel een spiksplinternieuwe 4-kamerflat in het midden van het land betrokken. De huur was de helft van mijn salaris, maar ach wat gaf dat, je had alleen oog voor elkaar en dat eigen plekje vormde het middelpunt van de aarde. Een enkele keer was het geld echt op en dan werd er slecht gegeten. Gehaktballen uit blik. Ik zie ze nog staan op dat glimmende metalen aanrechtblad van onze nieuwe projectkeuken.
Ik werkte, mijn vrouw toverde het huis om tot een thuis. Een thuis van groen en oranje, van keramiek en jutebehang, met een Dief van Bachia in de hoek voor het raam. Een heerlijke plek om thuis te komen. Ik werkte best wel hard eigenlijk, ook al ging dat ten koste van vele uren vroeg en laat, uren die niet aan vrouw en kinderen besteed konden worden. Een “Delgje” in de notendop? Ik werkte omdat ik het leuk vond; wat minder voor de centen en daardoor moest het thuisfront mijn aandacht nogal eens ontberen.
Meneer Delg kent geen schuldgevoel en heeft het beste met iedereen voor. Denkt dat alles in de wereld met geld te koop is. En vooral dat geld gelukkig maakt. Ik doe er een schepje bovenop bij meneer Delg. Door een beetje overacting neem ik afstand van de man. Breng eigen ervaring in en speel zodoende mijn eigen schuldgevoel weg. Acteren werkt louterend, heerlijk kunnen doen alsof. Alsof geld WEL gelukkig maakt…
In het stuk nu even rust voor meneer Delg. Gelegenheid om te mijmeren over wanneer het geldschip binnenkomt of over een tuin die vol geldboompjes staat. Hoe anders zou de wereld er dan uit zien! Bewonderende blikken, respectvolle bejegening, iedereen wil vrienden zijn. Maar achter de geveinsde behulpzaamheid zie ik afgunst, voel ik afstand die er vroeger niet was. Belagers, graaiers, bedweters omringen je, willen allemaal wat van je. En je hebt niet door dat het ze om je geld gaat, omdat je denkt dat het alleen om jou draait. Meneer Delg als stralend middelpunt. Meneer Delg kan zijn geluk niet op…
Meneer Delg zijn rol is uitgespeeld, landt weer met beide benen op aarde. Zijn geld is verdwenen als sneeuw voor de zon. Een zon die schijnt op een glimmend metalen aanrechtblad en een blik met gehaktballen prachtig in het licht zet.
“Wat zullen we eten vanavond?” hoor ik uit de keuken roepen. Voor ik de mond kan openen wordt het antwoord al voor mij ingevuld: “witte bonen, puree en een gehaktballetje. We doen maar makkelijk vanavond. Het werk liep weer eens uit”
Tijd is ook geld, denkt het Delgje in mij. En als geld niet gelukkig maakt, dan maakt tijd dat zeker ook niet. En bij die gedachte val ik helemaal stil…

Cees Sleven ©  september 2016

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s